DAVA ŞARTI ARABULUCUK

Dava şartı arabuluculuk, kanunun bazı uyuşmazlıklarda dava açmadan önce arabulucuya başvurmayı zorunlu tuttuğu süreçtir. Bu uyuşmazlıklarda arabuluculuk son tutanağı olmadan dava açılırsa mahkeme, dava şartı eksikliği nedeniyle davayı usulden reddeder. Bu yüzden başvuruyu doğru yere, doğru zamanda ve eksiksiz yapmak önemlidir.

Hangi Uyuşmazlıklarda Zorunludur?

Arabulucuya başvurmanın dava şartı olduğu başlıca uyuşmazlıklar şunlardır:

• İş hukuku: Kanuna veya iş sözleşmesine dayanan işçi ya da işveren alacağı ve tazminatı talepleri ile işe iade talepleri. Örneğin kıdem ve ihbar tazminatı, fazla mesai, yıllık izin ve ücret alacakları.
• Ticaret hukuku: Ticari dava niteliğindeki uyuşmazlıklarda, konusu belirli bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri.
• Tüketici hukuku: Tüketici hakem heyetinin parasal sınırını aşan tüketici uyuşmazlıkları. Sınırın altındaki uyuşmazlıklar hakem heyetine gider.
• Diğer uyuşmazlıklar: Kanunda sayılan bazı uyuşmazlıklar da (örneğin kira ve ortaklığın giderilmesi gibi) kapsama girer.

Banka, finans ve sigorta uyuşmazlıkları da genellikle ticari ya da tüketici niteliği taşıdığından bu kapsama girebilir. Uyuşmazlığınızın dava şartı kapsamında olup olmadığını öğrenmek için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Dava Şartı Arabuluculuk Süreci Nasıl İşler?

1. Arabuluculuk bürosuna başvuru: Başvuru, adliyelerdeki arabuluculuk bürosuna yapılır. Büronun hangi yerde olacağı uyuşmazlığın türüne göre değişir (örneğin karşı tarafın yerleşim yeri, işin yapıldığı yer ya da yetkili mahkemenin bulunduğu yer).
2. Arabulucunun belirlenmesi: Taraflar anlaşarak bir arabulucu belirleyebilir. Belirlemezlerse büro, siciline kayıtlı bir arabulucuyu görevlendirir. Tarafların ortak seçimiyle bizi arabulucu olarak belirlemek isterseniz, başvuruda sicil numaramızı (26730) belirtebilirsiniz.
3. İlk toplantı: Arabulucu, tarafları toplantıya davet eder. Süreç hakkında bilgi verir ve görüşmeleri başlatır.
4. Görüşmeler: Taraflar, arabulucu eşliğinde ortak ve gerekirse ayrı ayrı görüşür. Arabulucu karar vermez, çözüm yollarının bulunmasını kolaylaştırır.
5. Sonuç: Anlaşma sağlanırsa anlaşma belgesi düzenlenir. Anlaşma sağlanamazsa son tutanak düzenlenir.
6. Dava: Anlaşılamazsa son tutanak dava dilekçesine eklenerek mahkemede dava açılır.

Süreler

• Arabuluculuk süresi: Arabulucu, görevlendirildiği tarihten itibaren üç hafta içinde süreci sonuçlandırır. Zorunlu hâllerde bu süre en fazla bir hafta uzatılabilir.
• Zamanaşımı ve hak düşürücü süreler: Arabuluculuk bürosuna başvurulduğu andan son tutanağın düzenlendiği ana kadar geçen sürede zamanaşımı durur ve hak düşürücü süre işlemez.
• İşe iade talebi: Fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabuluculuk bürosuna başvurulmalıdır. Anlaşma sağlanamazsa son tutanağın tebliğinden itibaren iki hafta içinde dava açılmalıdır. Bu süreler kaçırılırsa hak kaybı doğabilir.

Ücret ve Masraf

• Dava şartı arabuluculukta arabulucu, tarafların başvurusu sırasında ücret veya masraf talep edemez.
• Anlaşma sağlanamazsa: İlk iki saatlik arabuluculuk ücreti devlet tarafından karşılanır. Bu tutar, yargılama giderine eklenir ve davayı kaybeden tarafça ödenir.
• Anlaşma sağlanırsa: Ücret, Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi'ne göre belirlenir ve taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça eşit paylaşılır.

Anlaşmanın Hukuki Gücü

Tarafların ve avukatlarının imzasını taşıyan anlaşma belgesi doğrudan ilam niteliğindedir ve icra yoluyla uygulanabilir. Bu şartlar yoksa mahkemeden icra edilebilirlik şerhi alınarak aynı sonuç elde edilebilir.

Başvuru İçin Neler Gerekir?

• Tarafların adı, soyadı ya da unvanı, T.C. kimlik veya vergi numarası ve iletişim bilgileri
• Uyuşmazlığın konusu ve talep edilen tutar
• İş uyuşmazlıklarında iş sözleşmesi, bordro, SGK hizmet dökümü ve fesih bildirimi
• Ticari uyuşmazlıklarda sözleşme, fatura, ihtarname ve yazışmalar
• Tüketici uyuşmazlıklarında fatura, fiş, garanti belgesi ve yazışmalar

Sık Sorulan Sorular

Arabulucuya başvurmadan dava açabilir miyim?

Dava şartı kapsamındaki uyuşmazlıklarda hayır. Son tutanak olmadan açılan dava usulden reddedilir. Bu durumda yeniden dava açmak için süreler kaçırılırsa hak kaybı yaşanabilir.

Arabuluculuk sürecinde avukatla katılmak zorunlu mu?

Zorunlu değildir. Ancak hukuki sonuçlarını doğru değerlendirmek için avukat desteğiyle katılmanız faydalıdır.

Karşı taraf toplantıya gelmezse ne olur?

Karşı tarafın katılmaması hâlinde arabulucu son tutanak düzenler. Bu tutanakla dava açabilirsiniz. Toplantıya mazeretsiz katılmayan taraf, davada yargılama giderlerinin tamamından sorumlu tutulabilir.

Anlaşırsak ne olur?

Anlaşma belgesi düzenlenir. Şartları varsa ilam gücündedir ve uyuşmazlık dava açmadan sonlanır.

Arabuluculuktaki beyanlarım mahkemede aleyhime kullanılabilir mi?

Hayır. Arabuluculuk sürecinde yapılan açıklamalar ve sunulan belgeler, sonradan davada delil olarak ileri sürülemez.

Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır, hukuki görüş niteliği taşımaz. Kapsam ve süreler mevzuat değişikliklerine göre güncellenebilir. Somut uyuşmazlığınız için arabulucu veya avukatla görüşmeniz önerilir.